آرشیو مهر ماه 1400

یکی از نکات مهم برای شروع سرمایه‌گذاری در بازار بورس، یادگیری و تسلط به مفاهیم بورسی است. معامله‌گرانی که با شناخت و دانش بورسی در این بازار گام برمی‌دارند، معاملات خود را به شکل بهتری برنامه‌ریزی و مدیریت می‌کنند. داشتن استراتژی معاملاتی در بازار بورس از ارزش بالایی برخوردار است و در این مقاله قصد داریم به برخی مفاهیم و تکنیک‌های بسیار مهم برای کسب سود بیشتر در این بازار بپردازیم. پیشنهد می‌کنیم برای افزایش سطح دانش بورسی خود، با این مقاله با ما همراه باشید.

آموزشRSIپیشرفته

آموزش RSI پیشرفته اندیکاتور یکی از ابزارهای تحلیل سهام در بازار بورس است که از انواع مختلفی تشکیل شده است. اندیکاتورها با استفاده از محاسبات ریاضی و معادلات پیچیده و به کارگیری قیمت سهم و حجم معاملات، اطلاعات مهمی را در اختیار تحلیل‌گران قرار می‌دهد. از این ابزار برای کشف الگوی حرکتی و پیش‌بینی جهت روند سهم در روزهای آتی استفاده می‌شود

نام دیگر اندیکاتور RSI «شاخص قدرت نسبی» است. تحلیل‌گران با استفاده از این اندیکاتور می‌توانند نقاط بازگشتی سهم در بازار را تشخیص دهند. به زبان ساده، با استفاده از این اندیکاتور می‌توان قدرت بازار و قدرت خریدارها و فروشند‌گان را نسبت به هم، مشاهده و بررسی کرد. به طور معمول بازه زمانی مورد نظر در این اندیکاتور، 14 روز است. کاربردهای این اندیکاتور در روند معاملات بازار بورس، عبارت‌اند از:

1. هشدار: با استفاده از این ابزار می‌توانید زودتر از سایر سرمایه‌گذاران از روندهای بازگشتی یا تغییر الگوی حرکتی سهم در بازار، مطلع شوید.
2. پیش‌بینی: اندیکاتور RSI یک ابزار ایده‌آل برای پیش‌بینی روند حرکتی سهم در آینده است.
3. تایید: تحلیل‌گران برای تایید اعتبار تحلیل‌هایی که انجام داده‌اند، اغلب از این اندیکاتور معروف استفاده می‌کنند.

آموزشMACD

آموزش macdاندیکاتور مکدی مخفف عبارت Moving Average Convergence Divergence است. تحلیل‌گران با استفاده از این اندیکاتور می‌توانند اطلاعات مهمی مانند میانگین متحرک، قدرت، جهت و شتاب یک سهم را از طریق نمودار آن، بررسی کنند. اندیکاتور مکدی از نوع اسیلاتورها بوده و با استفاده از آن می‌توان به راحتی سیگنال خرید و فروش دریافت کرد.

اندیکاتور مکدی از دو بخش تشکیل شده است. بخش اول «میله‌ها» هستند و بخش بعدی شامل خط سیگنال قرمزرنگ و خط مکدی آبی‌رنگ است. زمانی که میله‌ها از بخش بالایی به سطح صفر نزدیک می‌شوند، شاهد یک «حمایت» در سهم هستیم و اگر این میله‌ها از پایین به سطح صفر نزدیک شوند، یک «مقاومت» در روند معاملات سهم به وجود خواهد آمد. به زبان ساده سطح صفر در این اندیکاتور، تشخیص دهنده سطوح حمایتی و مقاومتی در سهم است.

در بعضی موارد، ممکن است شاهد یک واگرایی در اندیکاتور مکدی باشیم. در نمودار اصلی سهم، یک قله بلندتر از قله قبلی وجود دارد و در نمودار اندیکاتور، قله‌ای پایین‌تر از قله قبلی را می‌بینیم. اگر با استفاده از خطوط روند دو قله نمودار اصلی را به هم وصل کنیم و در قسمت اندیکاتور دو قله متناظر را هم به یکدیگر وصل کنیم شاهد یک واگرایی منفی خواهیم بود. واگرایی منفی به معنی سیگنال فروش است. واگرایی مثبت بین نمودار اصلی سهام با اندیکاتور مکدی، نشان‌دهنده سیگنال خرید خواهد بود.

احراز هویت غیرحضوری کارگزاری

همان‌طور که می‌دانید، شرکت سپرده‌گذاری مرکزی اوراق بهادار و تسویه وجوه، سامانه سجام را به منظور جمع‌آوری اطلاعات فعالان بازار سرمایه، راه‌اندازی کرده است. در حال حاظر هر فرد برای ورود به بازار سرمایه ملزم است در سامانه سجام ثبت نام و احراز هویت کند. احرازهویت سجام به دو روش قابل انجام است. اگر قصد مراجعه حضوری داشته باشید، می‌توانید به دفاتر پیشخوان و شعب کارگزاری آگاه مراجعه کنید. اگر قصد دارید این مرحله را به صورت آنلاین انجام دهید، باید در نظر داشته باشید که داخل سامانه سجام برخی از برنامه‌ها و نرم‌افزارهای احرازهویت آنلاین معرفی شده است و با نصب آن‌ها به راحتی می‌توانید این مرحله رو به صورت غیرحضوری انجام دهید.

علاوه بر احرازهویت سجام، افراد باید برای کد بورسی هم یک بار احرازهویت کنند. احراز هویت کد بورسی هم مانند کد سجام، به دو صورت انجام می‌شود. افراد می‌توانند به صورت حضوری یا آنلاین اقدام کنند. برای احرازهویت حضوری می‌توانید مستقیم به دفاتر امور پیشخوان یا شعب کارگزاری مورد نظر مراجعه کنید و برای احراز هویت غیرحضوری کارگزاری کافی است از طریق درگاه‌‌ها یا اپلیکیشن‌های در نظر گرفته شده، اقدام کنید. همچنین برای بازیابی و دریافت کد پیگیری سجام نیز باید به سایت sejam.ir مراجعه فرمایید.

صندوق های سرمایه گذاری

صندوق‌های سرمایه‌گذاری یکی از ابزارهای مهم سرمایه‌گذاری در بازار بورس هستند. سرمایه‌گذاری در این صندوق‌ها، از نوع سرمایه‌گذاری غیرمستقیم به شمار می‌آید. این نوع سرمایه‌گذاری بیشتر برای افرادی که دانش یا زمان کافی برای انجام معاملات به صورت مستقیم را ندارند، مناسب است. صندوق‌های سرمایه‌گذاری بنا به نوع ترکیب دارایی‌شان از انواع مختلفی تشکیل شده‌اند.

انوع صندوق‌های سرمایه‌گذاری عبارتند از:

• صندوق‌های با درآمد ثابت
• صندوق‌های سهامی (ETF)
• صندوق‌های مختلط

صندوق‌های بادرآمد ثابت از کم‌ریسک‌ترین روش‌های سرمایه‌گذاری در بازار بورس است. عمده دارایی این صندو‌ها از اوراق با درامد ثابت و اوراق بانکی تشکیل شده و افرادی که دارای ریسک‌پذیری بالایی نیستند، می‌توانند پول خود را در این صندوق‌های سرمایه‌گذاری تزریق کنند. در نقطه مقابل، صندوق‌های سهامی دارای ریسک بیشتری هستند. درصد زیادی از دارایی‌های این صندوق‌ها از اوراق بهادار تشکیل شده و نوسانات قیمتی در بازار بورس به صورت مستقیم در این صندوق‌ها تاثیرگذار است. صندوق‌های مختلط هم به نوعی حد وسط صندوق‌های سرمایه‌گذاری هستند و تقریبا نیمی از دارایی‌های این صندوق‌ها از اوراق بادرامد ثابت و اوراق مشارکت و سپرده‌های بانکی تشکیل شده و همین امر منجر می‌شود ریسک سرمایه‌گذاری در این صندوق‌ها کمتر شود.

پرسودترین سرمایه گذاری در بورس

پرسودترین سرمایه گذاری در بورس سرمایه‌گذاری در بورس با استفاده از روش‌های مختلف امکان‌پذیر است. به عنوان مثال برخی از افراد با دریافت یا خرید سیگنال بورسی در این بازار فعالیت می‌کنند. برخی دیگر با توجه به هیجانات، اخبار و شایعاتی که در بازار بورس منتشر می‌شود، به خرید و فروش سهام مشغول می‌شوند. گروه سوم افرادی هستند که بهتر از دو گروه قبلی عمل می‌کنند و همیشه سود قابل توجه‌ای را در این بستر سرمایه‌گذاری به دست می‌اورند. این افراد سعی می‌کنند با کسب دانش بورسی و به روز نگه داتن این اطلاعات مهم، معاملات خود را برنامه‌ریز و مدیریت کنند.

به عبارت دیگر این افراد با تنظیم یک استراتژی معاملاتی مناسب، به دید وسیع و ذهن بازتری نسبت به سایر سرمایه‌گذاران در بازار بورس، حرکت می‌کنند. داشتن استراتژی معاملاتی و به روز نگه داشتن آن یکی از ارکان بسیار مهم در انجام معاملات است. این سرمایه‌گذاران با استفاده از تکنیک‌های معاملاتی و تجربیات خود، به شکل بهتری در بازار بورس عمل می‌کنند و همیشه برای خود یک حد سود و حد زیان را در نظر می‌گیرند.

یکی دیگر از نکات مهم در کسب سود بیشتر در ازار بورس، تنوع در ترکیب دارایی پرتفوی بورسی است. افرادی که اسرار دارند فقط سهام یک شرکت بورسی را خریداری و نگه داری کنند، بیشتر در معرض ضرر و زیان هستند تا افرادی که پرتفوی بورسی خود را از چند سهام مختلف تکشل داده‌اند. ممکن است در بعضی از روزها وضعیت بازار بورس هیجانی شود و سهم‌های مختلف روند نزولی به خود بگیرند در این وضعیت سرمایه‌گذارانی که تک سهم هستند بیشتر از سایر سرمایه‌گذاران در بازار بورس، ضرر می کنند.

صندوق سرمایه گذاری با سود ماهانه

صندوق سرمایه گذاری با سود ماهانه برخی از صندوق‌های سرمایه‌گذاری به صورت دوره‌ای تقسیم سود می‌کنند و سود حاصل از فرآیند‌های سرمایه‌گذاری سهام‌داران را به صورت ماهانه تقسیم می‌کنند. این روش در گذشته بیشتر در صندوق‌های با درامد ثابت مشاهد می‌شد اما این روزها سایر صندوق‌های سهام و مختلط، از این روش برای تقسیم سود استفاده می‌کنند. برای اطلاع از روش تقسیم سود صندوق‌های سرمایه‌گذاری در بازار بورس، می‌توانید به وب سایت صندوق مورد نظر مراجعه کنید.

سودهای تقسیمی در تاریخ مشخص شده، تنها به کسانی تعلق می‌گیرد که تا روز پرداخت سود، واحدهای سرمایه گذاری خود را نگه داشته باشند. اگر یک سرمایه‌گذار، تمام واحدهایش را روز قبل از تاریخِ پرداختِ سود باطل کرده باشد (فروخته باشد)، هیچ سودی به حساب ایشان واریز نمی‌شود. این سود به ازای تعداد واحدهایی که سرمایه‌گذار در تاریخ واریز سود دارد، پرداخت خواهد شد. صندوق‌های سرمایه‌گذاری سود مورد نظر را در دوره‌های مختلف به صورت یک ماهه، سه ماهه، شش ماه و ... تقسیم می‌کنند.

تحلیل تکنیکال چیست و چه کاربردی دارد؟

تحلیل تکنیکال یکی از روش‌های تحلیل و ارزیابی سهام در بازار بورس است. معامله گران در این روش با استفاده از اطلاعات مختلف و نمودار و قیمت سهام مورد نظر، می‌توانند روند حرکتی سهم را در روزهای آینده پیش‌بینی کنند. تحلیل تکنیکال به نوعی یک استراتژی معاملاتی معتبر است که با استفاده از آن می‌توان بهترین زمان برای خرید و فروش سهام در بازار بورس را تشخیص داد.

با استفاده از تحلیل تکنیکال و ابزارهای متعددی که در آن وجود دارد، می‌توانید سطوح حمایتی و مقاوتی سهم‌های مختلف را تشخیص دهید. در اصل می‌توانید با استفاده از تحلیل تکنیکال برای خود سیگنال خرید و فروش دریافت کنید. با استفاده از ابزارهای مختلف که در این بستر فراهم شده این امکان را دارید که کسب سود ایده‌آلی در این بازار سرمایه‌گذاری داشته باشید.

دو عامل مهم یعنی تحرکات قیمتی و حجم معاملات در فرآیند تحلیل تکنیکال، دارای اهمیت زیادی است. تحلیل‌گران با استفاده از این اطلاعات می‌توانند اطلاعات مهمی از آینده سهم را به دست بیاورند. برخی از این ابزارهای مهم در تحلیل تکنیکال عبارتند از: اندیکاتورها، حد سودوزیان، خطوط روند، چنگال‌ها، ابزار فیبوناچی و ... . تحلیل‌گران با استفاده از این ابزارها می‌توانند به راحتی نقاط یا سطوح حمایت و مقاومت سهم را پیش‌بینی کنند.

خط روند چیست؟

خط روند چیست یکی از ابزارهای تحلیلی برای ارزیابی سهم‌های بورسی است که از بالاترین یا پایین‌ترین قیمت‌ها رسم می‌شود تا در نهایت مسیر آینده سهم را نشان دهد. خطوط روند به نوعی نشان‌دهنده نقاط حمیات و مقاومت در روند معاملات سهم هستند. با استفاده از خطوط روند می‌توان الگوی حرکتی سهم را در بازار بورس تشخیص داد. معامله گران می‌توانند در دوره‌های زمانی مختلفی در سهم مورد نظر، از خطوط روند استفاده کنند.

خطوط روند دارای بعضی محدودیت‌ها هستند مثلا هر گاه داده بیشتری از قیمت در نمودار مشاهده شود، خطوط روند باید از نو ترسیم شوند به عبارت دیگر برای استفاده از این ابزار در ارزیابی حرکتی سهم‌های بورسی در بازار، باید آن را همیشه به روز نگه‌دارید. ممکن است از ترسیم یک خط روند در نمودار یک سهم، برداشت‌های متفاوتی انجام شود مثلا برخی معامله‌گران در یک بازه از کف‌های قیمتی استفاده می‌کنند درحالیکه دیگران ممکن است از پایین‌ترین قیمت بسته شدن در یک دوره زمانی استفاده کنند.

کلام آخر

بازار بورس یکی از بهترین بسترهای سرمایه‌گذاری در کشور است. افراد می توانند به راحتی در این بازار سرمایه‌گذاری فعالیت کنند. یکی از ارکان مهم برای شروع معاملات در این بازار، کسب دانش و تسلط به مفاهیم بورسی است. سرمایه‌گذارانی که در این بازار دارای استراتژی معاملاتی هستند و به شکل آگاهانه‌ای از دانش خود در معاملات استفاده می‌کنند، سود بیشتری به دست می‌آورند و فرآیند سرمایه‌گذاری ایشان دارای ریسک پایین‌تری نسبت به سایر سرمایه‌گذاران است. برای همین در این مقاله سعی کردیم به برخی نکات و تکنیک‌های بسیار مهم و کاربردی در بازار بورس اشاره کنیم. پیشنهاد می‌کنیم برای افزایش سطح دانش بورسی و یادگیری بعضی مفاهیم کاربردی در این بازار، این مقاله را مطالعه کنید.

سرمایه‌گذاری از گذشته‌های دور تا به حال، یکی از روش‌های حفظ ارزش پول و کسب سود از سرمایه خود بوده است. توجه به سرمایه‌گذاری در دهه‌های اخیر و به خصوص این سال‌ها، بیشتر شده است. تورم یکی از عامل‌های کاهش ارزش پول و افزایش قیمت کالاها است، افراد به منظور نگه‌داری از سرمایه و جلوگیری از کم شدن ارزش آن، می‌توانند به روش‌های مختلف سرمایه‌گذاری کنند. «بازار بورس» یکی از بهترین بسترهای سرمایه‌گذاری برای تمام افراد جامعه است. این بازار در دهه‌های اخیر بیشتر مورد توجه قرار گرفته و سرمایه‌گذاران با کسب دانش بورسی، توانسته‌اند سودهای قابل توجه‌ای را در این بازار، کسب کنند. برای همین، کسب دانش و یادگیری برخی نکات مهم در بازار بورس، از اهمیت بالایی برخوردار است. در این مقاله قصد به بعضی از این مفاهیم وتکنیک‌های مهم در این بازار اشاره کنیم، با ما همراه باشید.

سایت کدال چیست؟

سایت کدال چیست؟ سایت کدال به نشانی codal.ir، یک سامانه جامع اطلاع رسانی برای ناشران بازار بورس و فرابورس است. اما منظور از «ناشر» چیست؟ در پاسخ باید گفت، تمام شرکت‌هایی که توسط سازمان بورس مورد پذیرش قرار گرفته و سهام آن‌ها در بازار بورس معامله می‌شود، ناشر می‌گویند. معمولا اکثر معامله‌گران و تحلیل‌گران برای بررسی وضعیت شرکت‌های بورسی و پیش‌بینی روند بعدی سهم‌ها در بازار بورس، از اطلاعات این سامانه استفاده می‌کنند.

سرمایه‌گذاران در بازار بورس با توجه به نوسانات قیمتی در سهم‌ها و با امید رشد قیمت در آینده، سهام شرکت‌های مختلف را خریداری می‌کنند. معامله‌گران یک سهم را در قیمت پایین می‌خرند و با گذشت زمان و افزایش قیمت سهم، آن را در بازار به فروش می‌رسانند. نوسان قیمت در سهم‌های بورسی به عوامل مختلفی بستگی دارد. سرمایه‌گذاران برای بررسی لحظه‌ای وضعیت شرکت و اتفاقاتی که در آن رخ می‌دهد، می‌توانند به راحتی از گزارش‌های منتشر شده شرکت در سایت کدال، بهره‌مند شوند. گزارش این شرکت‌ها در بازه زمانی سه ماهه، شش ماهه، نه ماهه و یک ساله منتشر می‌شود.

اطلاعات این گزارش‌ها در سایت کدال بسیار گسترده است و تحلیل‌گران با استفاده از آن می‌توانند اطلاعات بسیار مهمی را درباره عملکرد شرکت در بازار بورس، کسب کنند. موارد زیر از مهم‌ترین گزارش‌های منتشر شده در سایت کدال است:

• صورت‌های مالی میان‌دوره و پایان دوره
• گزارش ماهیانه
• گزارش هیئت مدیره
• گزارش اطلاعات با اهمیت گروه الف
• گزارش اطلاعات با اهمیت گروه ب
• گزارش تفسیری مدیریت
• یادداشت‌های همراه صورت‌های مالی
• گزارش افزایش سرمایه

اوراق سلف چیست؟

«اوراق سلف چیست» یکی از ابزارهای مالی در بازار بورس کالای ایران است. این اوراق نوعی اوراق صکوک هستند که امنیت بیشتری نسبت به سایر اوراق مشارکت در بازار سرمایه دارند. تولید کننده یا مالک دارایی، با استفاده از این اوراق می‌تواند به منابع مالی جدیدی دسترسی داشته باشد. به عبارت دیگر، فروشنده با استفاده از اوراق سلف می‌تواند به سرمایه‌ بشتری برای ارائه خدمات و محصولات خود در بازار، دست پیدا کند.

«قرارداد سلف» به قراردادی گفته می‌شود که افراد با استفاده از آن می‌توانند محصولات یک تولیدکننده را به قیمت مشخص، پیش‌خرید کنند. این قرارداد برعکس قرارداد نسیه است چرا که در قرارداد نسیه، فروشنده کالا را تحویل داده و مبلغ معامله را در آینده از خریدار دریافت می‌کند. یکی از بزرگ‌ترین محدودیت‌های قرارداد سلف در بازار سرمایه، نداشتن بازار ثانویه است؛ برای همین افراد زیادی از این اوراق استفاده نمی‌کنند چرا که این اوراق هیچ واکنشی در برابر نوسانات قیمتی در بازار ندارد.

مزایای قرارداد سلف برای فروشنده عبارت‌اند از:

• تامین مالی برای پوشش هزینه‌های تولید
• اطمینان از فروش محصول بعد از تولید
• برنامه‌ریزی برای تولید و فروش

مزایای قرارداد سلف برای خریدار عبارت‌اند از:

• تامین مواد اولیه مورد نیاز به عنوان صنایع پایین دستی
• اطمینان از قیمت خرید مواد اولیه
• سرمایه‌گذاری و کسب سود

معاملات الگوریتمی در بورس چیست؟

معاملات الگوریتمی در بورس چیست؟ به معنی انجام معاملات به صورت خودکار یا نیمه خودکار توسط کامپیوتر است. معامله‌گر در این روش، مطابق با استراتژی معاملاتی که در ذهن دارد، الگوریتم مورد نظر را در کامپیوتر وارد می‌کند و ربات (کامپیوتر) به دنبال بهترین موقعیت برای انجام معاملات خواهد بود. یکی از نکات مهم برای استفاده از این روش در معاملات بورس، داشتن اطلاعات قوی و تسلط به بازار بورس است. معامله‌گرانی که بدون استراتژی در این بازار فعالیت می‌کنند، نمی‌توانند از این روش برای انجام معاملات خود استفاده کنند.

مطابق با فرایند معاملات الگوریتمی، شخص معامله‌گر باید به خوبی سهام مورد نظر را بررسی و ارزیابی کند و یافته‌های خود را در غالب الگوریتم در کامپیوتر تعریف کند و سیستم بر اساس اطلاعات ورودی، دستورها را مرحله به مرحله اجرا می‌کند. متاسفانه استفاده از این روش در بازار بورس ایران مجاز نیست. در گذشته بخشی از معاملات بر این اساس انجام می‌شد اما با گذشت زمان، تعادل بازار از بین رفت و سازمان بورس برای برقراری نظم و تعادل در بازار، استفاده از این ابزار را در روند معاملات سهام، ممنوع اعلام کرد.

مزایای معاملات الگوریتمی عبارت‌اند از:

• معامله‌گران می‌ توانند استراتژی معاملاتی خود را قبل از اجرا، تست کنند.
• در مرحله تست امکان بررسی سود و زیان احتمالی وجود دارد.
• سرعت و دقت بالا در انجام معاملات
• دخیل نبودن احساسات سرمایه‌گذار که موجب به تصمیمات هیجانی در روند معاملات خواهد شد.
• بررسی وضعیت بازار و سهم‌های مورد نظر در اسرع وقت.
• امکان بروز خطا در این روش، در صورت ثبت اطلاعات صحیح، بسیار کم است.

معایب معاملات الگوریتمی عبارت‌اند از:

• شخص معامله‌گر باید به خوبی به بازار تسلط داشته باشد و هم‌زمان به علم برنامه‌ نویسی هم مجهز باشد. این روش برای مبتدیان مناسب نیست و فقط افراد محدودی می توانند از این روش در معاملات خود، استفاده کنند.
• در صورتی اشتباه بودن اطلاعات ثبت شده در سیستم، نتایج به دست آمده در روند معاملات، با اهداف معامله‌گر بسیار متفاوت خواهد بود.
• استفاده از این روش همیشه نیازمند دسترسی به یک سیستم مناسب و اینترنت پر سرعت است.

نقشه کلی بازار بورس

«نقشه بازار بورس چیست» یکی از مهم‌ترین مولفه‌های بررسی و ارزیابی وضعیت بازار، در روند معاملات است. معامله‌گران با استفاده از نقشه بازار بورس، می‌توانمند به راحتی اوضاع کلی بازار و شرایط معاملات تمام سهم های بورسی را مشاهده کنند. شرکت‌های پذیرفته شده در بازار بورس در این نقشه با رنگ‌های متفاوتی نمایش داده می‌شوند. رنگ قرمز تیره به معنی بیشترین افت قیمتی و رنگ سبز روشن به معنی بیشترین رشد قیمتی سهام در بازار است. برای دسترسی به نقشه بازار بورس، می‌توانید از سامانه معاملات آنلاین کارگزاری‌ها (کارگزاری آگاه) استفاده کنید.

افرادی که در بازار بورس فعالیت می‌کنند باید به صورت لحظه‌ای از وضعیت بازار مطلع باشند. معامله‌گران با بررسی نقشه بازار، نسبت به ریسک‌پذیر بودن یا نبودن فرایند معاملات در بازار بورس، آگاه می‌شوند. دقت داشته باشید که برای کسب نتایج نهایی، لازم است از سایر ابزارهای تحلیلی در کنار این ابزار استفاده کنید. «تحلیل تکنیکال» و «تحلیل بنیادی» به عنوان دو بازوی قدرتمند در بازار بورس محسوب می‌شوند و سرمایه‌گذاران با استفاده از نکات مهم در استفاده از این ابزارهای تحلیلی، سود‌های قابل توجه‌ای را کسب می‌کنند.

کلام آخر

افراد برای حفظ ارزش پول و کسب سود از سرمایه‌ خود، به روش‌های مختلف سرمایه‌گذاری می‌کنند. بازار بورس یکی از بهترین بسترهای سرمایه‌گذاری برای تمام افراد جامعه است. یکی از گام‌های مهم برای شروع فعالیت در این بازار سرمایه‌گذاری، کسب دانش بورسی و یادگیری مفاهیم و اصطلاحات مهم در این بازار است. در این مقاله سعی کردیم به برخی از مفاهیم و تکنیک‌های مهم برای آشنایی با این بازار سرمایه‌گذاری، اشاره کنیم. پیشنهاد می‌کنیم برای افزایش سطح اطلاعات خود برای انجام معاملات در بازار بورس، این مقاله را مطالعه کنید. برای مطالعه بیشتر می‌توانید مقالات آموزش بورس و مقایسه صندوق های درآمد ثابت را مطالعه نمایید.

برای سرمایه‌گذاری در بورس و فعالیت در این بازار، یادگیری مهارت‌های بورسی و تکنیک‌های معامله‌گری اهمیت زیادی دارد. از طرفی آشنایی با مفاهیم و شناخت اصطلاحات کاربردی بازار می‌تواند شما را در درک بهتر ساز و کار  دنیای بورس یاری دهد. در این مطلب 4 موضوع مهم: «تغییر کارگزار ناظر چیست»، «کال مارجین در بورس چیست»، «نسبت p/e چیست» و «اوراق مشتقه چیست» را با هم بررسی می‌کنیم.

کارگزار ناظر

یکی از ویژگی‌های بازار بورس، امکان انجام معاملات به صورت هم‌زمان با چند کارگزاری است. در واقع شما می‌توانید با یک کد بورسی، از چند کارگزار مختلف کد معاملاتی دریافت کنید و به خرید وفروش سهام بپردازید. حال چند سوال در این زمینه مطرح می‌شود: دلیل انتخاب چند کارگزاری چیست؟ کارگزار ناظر چه مفهومی دارد؟ و تغییر کارگزار ناظر چیست؟

دلیل انتخاب چند کارگزاری چیست؟

برای بررسی دلیل انتخاب چند کارگزاری، ابتدا لازم است چند نکته را مد نظر قرار دهیم. وقتی شما معامله‌ای انجام می‌دهید (مثلا خرید یک سهم)، آن سهم به کد بورسی‌تان تعلق می‌گیرد. پس اگر در خرید سهمی محدودیت تعداد (مثلا 200 سهم) وجود داشته باشد، شما نمی‌توانید یک بار با کارگزار «الف» 200 سهم بخرید و بار دیگر هم با کارگزار «ب» 200 سهم دیگر تهیه کنید. زمانی که محدودیتی در خرید و فروش اعلام شود، آن محدودیت مربوط به کد بورسی است و تغییر کارگزار، محدودیت را لغو نمی‌کند. با این حساب دلیل انتخاب چند کارگزاری چیست؟

گاهی ممکن است به دلایلی مانند اختلال در سیستم‌ها، کندی سامانه معاملاتی و... شما نتوانید خرید و فروش سهم را با یک کارگزار انجام دهید. در این شرایط داشتن کد معاملاتی از چندین کارگزار مختلف به کمکتان می‌آید و می‌توانید خرید یا فروش سهام را از طریق سامانه معاملاتی کارگزار دیگر انجام دهید. البته در این زمان باید مفهوم کارگزار ناظر را هم مدنظر قرار دهید.

کارگزار ناظر چه مفهومی دارد؟

برای انجام معاملات با چند کارگزار مختلف، باید بدانید که کارگزار ناظر چه مفهومی دارد؟ وقتی خرید 100 عدد سهم از یک نماد در سامانه معاملاتی کارگزار «الف» انجام شود. این کارگزار، کارگزار ناظر 100 عدد سهم مذکور است.

حال شما 200 عدد دیگر از سهام همان نماد را از طریق کارگزار «ب» خریداری می‌کنید. پس کارگزار ناظر این 200 عدد، کارگزار «ب» است. در واقع 300 عدد از سهام یک نماد خاص به کد بورسی شما تعلق دارد، اما 100 عدد آن یک کارگزار ناظر دارد و 200 عدد آن هم کارگزار ناظر دیگری دارد.

حال به سراغ فروش همان سهام می‌رویم. آیا می‌توان 300 عدد سهم را یکجا فروخت؟ پاسخ منفی است. سهام تنها می‌تواند توسط کارگزار ناظر به فروش برسد. در مثال قبل ما باید 100 عدد سهم را از طریق سامانه معاملاتی کارگزار «الف» و 200 عدد دیگر را از طریق سامانه معاملاتی کارگزار «ب» بفروشیم.

برای فروش همه 300 سهم در یک مرحله، تنها راه ممکن «تغییر کارگزار ناظر» است.

تغییر کارگزار ناظر چیست؟

احتمالا اکنون می‌توانید حدس بزنید که تغییر کارگزار ناظر چیست؟ در مثال قبل اگر بخواهیم همه 300 سهم را هم‌زمان بفروشیم، وارد سامانه معاملاتی کارگزار مقصد(مثلا کارگزار «ب») می‌شویم، نماد مد نظر را در سبد سهام خود انتخاب و سپس روی گزینه «تغییر کارگزار ناظر» کلیک می‌کنیم. پس از دو روز کاری، همه سهام این نماد در سامانه معاملاتی کارگزار «ب» قابل فروش است. دقت داشته باشد که این عملیات باید در سامانه معاملاتی کارگزار مقصد یا کارگزاری که می‌خواهیم فروش را از طریق وی انجام دهیم، صورت بگیرد.

کال مارجین

هر فردی که در بازار آتی کالا به معامله می‌پردازد، باید با سه وضعیت «ن********» «ات ریسک» و  «کال مارجین» آشنا باشد، بتواند حساب معاملاتی خود را مدیریت کند و بسته به هر کدام از این وضعیت‌ها تصمیم صحیح بگیرد. در این بین وضعیت کال مارجین از اهمیت بیشتری برخوردار است و در صورت عدم تشخیص، زیان قابل توجهی را برای معامله‌گر در پی دارد. بنابراین در ادامه به بررسی سه عنوان «انواع وضعیت حساب معاملاتی در بازار آتی»، «کال مارجین در بورس چیست؟» و «چگونه از وضعیت کال مارجین خارج شویم» می‌پردازیم.

انواع وضعیت حساب معاملاتی در بازار آتی چیست؟

برای اینکه بدانیم انواع وضعیت حساب معاملاتی در بازار آتی چیست، باید ابتدا بررسی مختصری بر شرایط انجام معاملات در این بازار داشته باشیم. معامله‌گران بازار آتی قبل از اخذ موقعیت خرید یا فروش، مبلغی را در حساب عملیاتی خود واریز می‌کنند. این وجه بعد از اخذ موقعیت خرید یا فروش به عنوان «وجه تضمین» از طرف بورس بلوک می‌شود. با آغاز جلسه معاملاتی، حساب عملیاتی فرد (با توجه به قیمت تسویه) هر 30 دقیقه یک بار به‌روزرسانی می‌شود. در نهایت حساب عملیاتی در یکی از سه وضعیت «ن********» «ات ریسک» و  «کال مارجین» قرار می‌گیرد.

انواع وضعیت حساب معاملاتی در بازار آتی:

• وضعیت ن********: اگر بعد از تسویه حساب، سودی برای معامله‌گر شناسایی شود و موجودی حساب عملیاتی او بیشتر یا برابر وجه تضمین اولیه باشد، وضعیت ن******** است.
• وضعیت ات ریسک: اگر بعد از تسویه حساب، زیان برای معامله‌گر شناسایی شود و این زیان، کاهش موجودی حساب عملیاتی را تا حداکثر 30 درصد (نسبت به وجه تضمین اولیه) در پی داشته باشد، وضعیت ات ریسک است.
• وضعیت کال مارجین: اگر بعد از تسویه حساب، زیان برای معامله‌گر شناسایی شود و کاهش موجودی حساب عملیاتی را به اندازه 70 درصد یا بیشتر (نسبت به وجه تضمین اولیه) در پی داشته باشد، وضعیت کال مارجین است.

کال مارجین در بورس چیست؟

با توجه به توضیحات قبل، اکنون باید متوجه شده باشد که کال مارجین در بورس چیست. در واقع کال مارجین نشان‌ می‌دهد که حساب معاملاتی فرد به اندازه کافی شارژ نشده است و احتمالا معامله‌گر شناخت کافی نسبت به بازار آتی ندارد. معامله‌گران بازار آتی با در نظر گرفتن کالای مورد نظر و شرایط بازار، حساب معاملاتی خود را شارژ و سپس اقدام به اخذ موقعیت خرید یا فروش می‌کنند.

بنابراین زمانی که پس از تسویه، موجودی حساب عملیاتی کمتر از ۷۰ درصد وجه تضمین اولیه شود و کال مارجین در بورس رخ دهد، پیش‌بینی‌ها محاسبات معامله‌گر چندان قابل استناد نبوده است.

چگونه از کال مارجین خارج شویم؟

حال تصور کنید که این وضعیت رخ داده است، پس ما باید بدانیم که چگونه از کال مارجین خارج شویم؟ سه روش برای خروج از وضعیت کال مارجین وجود دارد:

• معامله‌گر در مهلتی که توسط کارگزاری تعیین می‌شود، حساب معاملاتی خود را شارژ می‌کند.
• اگر حساب معاملاتی در مهلت معین شارژ نشود، کارگزاری شروع به بستن موقعیت‌های باز وی می‌کند و این روند تا زمان خروج حساب از وضعیت کال مارجین ادامه می‌دهد.
• اگر معامله‌گر حساب خود را شارژ نکند و کارگزار هم موفق به بستن موقعیت‌های باز نشود:
• کارگزار با قیمت سرخط تابلو ثبت سفارش می‌کند تا موقیعت‌های باز را ببندد.
• چنانچه بازار با صف موجه باشد و سفارش فروش ثبت نشود، بعد از جلسه معاملاتی و در بازار جبرانی موقعیت‌های باز وی بسته خواهد شد.

نسبت p/e

معامله‌گران بازار بورس برای تشخیص سهام سودده و سرمایه‌گذاری در آن، معیارهای مختلفی را مدنظر قرار می‌دهند و در نهایت با تجمیع نتایج در رابطه با ورود به سهم تصمیم می‌گیرند. یکی از این معیارها نسبت p/e نام دارد که می‌تواند به صورت مجزا برای یک نماد، یک صنعت یا کل بازار بورس محاسبه شود. در ادامه به دو موضوع «نسبت p/e چیست» و «نسبت p/e چه کاربردی دارد؟» می‌پردازیم.

نسبت p/e چیست؟

نسبت p/e چیست؟ برای اینکه بدانیم نسبت p/e چیست، در ابتدا باید با مفهوم دو حرف p و e آشنا شویم. P مخفف کلمه Price (قیمت) و E مخفف عبارت Earnings per Share (درآند هر سهم) است. بنابراین نسبت p/e یعنی نسبت قیمت بر درآمد؛ دقت کنید که منظور از «درآمد»، درآمد یک سال شرکت با کسر مالیات است.

نسبت p/e چه کاربردی دارد؟

تصور کنید که پس از محاسبه، نسبت p/e برابر عدد 6 شد. حال ما چطور می‌توانیم از این عدد استفاده کنیم؟ به عبارتی نسبت p/e چه کاربردی دارد؟ نسبت p/e مشخص می‌کند که ما به ازای هر 1 تومان سود (از یک سهم خاص)، چند تومان باید سرمایه‌گذاری کنیم. پس وقتی نسبت p/e برابر 6 باشد، ما برای کسب 1 تومان سود از سهم، باید 6 تومان در آن سرمایه‌گذاری کنیم. در نهایت با بررسی ارزش بازاری سهم متوجه می‌شویم که این سرمایه‌گذاری ارزشمند است یا باید از آن صرف نظر کرد.

اوراق مشتقه

اوراق مشتقه یا Derivatives یکی از انواع اوراق بهادار است که در بازارهای اقتصادی (در سطح جهان) مورد استفاده قرار می‌گیرد. استفاده از اوراق مشتقه در ایران با توجه به قوانین فقهی دارای محدویت‌هایی است و تنها تحت شرایط خاصی می‌توان از ابزار مشتقه بهره برد. در ادامه دو موضوع «اوراق مشتقه چیست؟» و «انواع اوراق مشتقه کدامند؟» را بررسی می‌کنیم.

اوراق مشتقه چیست؟

احتمالا با خواندن بخش قبلی این سوال برایتان پیش آمده است که اوراق مشتقه چیست و چرا با قوانین اسلامی مغایرت دارد؟ اوراق مشتقه در واقع قراردادی است که ارزش آن از یک یا چند دارایی متفاوت مشتق می‌شود. اوراق مشتقه در بازارهای جهانی به عنوان ابزاری برای کنترل ریسک معاملات شناسایی می‌شود و در ایران به دلیل شفاف نبودن قیمت و احتمال ربوی بودن، تنها در شرایط خاصی قابل استفاده است.

انواع اوراق مشتقه کدامند؟

اوراق مشتقه شامل 4 نوع: قراردادهای آتی، قراردادهای اختیار معامله، پیمان‌های آتی و قراردادهای معاوضه می‌شود. اما در ایران تنها دو نوع  قراردادهای آتی و قراردادهای اختیار معامله فعال هستند. در اوراق مشقته قراردادهای آتی، دو طرف معامله متعهد می‌شوند که یک کالا مشخص را با قیمت از قبل تعیین شده و در زمان معهود مبادله کنند.

در اوراق مشتقه قرارداد اختیار معامله، یکی از طرفین حق خرید یا فروش کالایی را از طرف مقابل خریداری می‌کند و طرف دیگر پس از فروش، اختیاری نسبت به آن کالا ندارد. البته قرارداد اختیار معامله از چند نوع مختلف تشکیل می‌شود که که در قراردهای هر کدام شروط و حقوق طرفیت قید شده است و طرفین نمی‌توانند بدون هماهنگی یکدیگر اقدام به خرید یا فروش کنند.

 سخن آخر

در این مطلب به 4 موضوع مهم در سرمایه‌گذاری یعنی «کارگزار ناظر»، «کال مارجین»، «نسبت p/e» و «اوراق مشتقه» پرداخته شد. این مفاهیم کاربرد زیادی در بازار بورس دارند و معامله‌گران با شناخت و درک آنها می‌توانند عملکرد بهتری در این بازار داشته باشند. (برای مطالعه بیشتر می‌توانید مقاله آموزش رایگان سایت tsetmc را نیز مطالعه نمایید.)

افراد برای آغاز سرمایه‌گذاری در بورس، روش‌های مختلفی را انتخاب می‌کنند. برخی ابتدا همه دوره‌های آموزشی را پشت سر می‌گذارند و بعد وارد بازار می‌شوند. برخی هم‌زمان با گذراندن دوره‌ها به سرمایه‌گذاری می‌پردازند و برخی دیگر ترجیح می‌دهند از بسته‌های خودآموزی بورس و مقالات و کتب آموزشی استفاده کنند. به هر حال در همه این روش‌ها، فرد باید یادگیری مفاهیم و اصطلاحات بورسی را در برنامه خود قرار دهد. در ادامه این مطلب 4 مفهوم مهم «ارزش معاملات چیست؟»، «صرف سهام چیست؟»، «اهرم مالی چیست؟» و «نمودار شمعی چیست؟» بررسی می‌شوند.

ارزش معاملات چیست؟

حتما تاکنون درباره زمان مناسب برای سرمایه‌گذاری در بورس، صحبت‌هایی شنیده‌اید. این موضوع به سهام خاصی ارتباط ندارد و گاهی کارشناسان شرایط کلی بازار را برای آغاز سرمایه‌گذاری مناسب می‌بینند. یکی از معیارها برای سنجش زمان ورود به بورس، «ارزش معاملات» است. بنابراین در ادامه به بررسی دو عنوان «ارزش معاملات چیست» و «محاسبه ارزش معاملات» می‌پردازیم.

ارزش معاملات چیست؟

ارزش معاملات معیاری است که حجم نقدینگی را در بازار (برای یک روز کاری) نشان می‌‎دهد. مثلا افزایش ارزش در یک سهم به معنای افزایش سرمایه‌گذاری در آن است، این اتفاق تا حدی روی ارزش کل بازار تاثیر دارد. حال در نظر بگیرید که سرمایه‌گذاری در سهام مختلف در یک بازه زمانی به شکل موازی افزایش پیدا کند. در این حالت حجم نقدینگی بازار بیشتر می‌شود و کارشناسان این زمان را برای ورود به بازار بورس مناسب می‌دانند.

البته برعکس این حالت هم ممکن است رخ دهد. یعنی کاهش تعداد معاملات در یک سهم، باعث کاهش حجم نقدینگی در آن می‌شود. اگر این اتفاق برای چندین سهم به صورت موازی رخ دهد، ارزش معاملات (کل بازار) کاهش می‌یابد. بنابراین شروع سرمایه گذاری در چینین شرایطی اصلا پیشنهاد نمی‌شود. البته برای تصمیم‌گیری در بازار بورس، هیچ وقت نباید تنها به یک معیار اکتفا کنیم و باید چند موضوع به صورت موازی بررسی شود، اما در هر حال ارزش معاملات یکی از فاکتورهای مهم محسوب می‌شود.

محاسبه ارزش معاملات

همانطور که در قبل ذکر شد، حرکت صعودی یا نزولی در هر سهامی به صورت مجزا روی ارزش معاملات کل بازار بورس تاثیر دارد. پس برای محاسبه ارزش معاملات، ما باید ارزش بازار سهام محاسبه کنیم. در واقع ارزش معاملات فرمول مجزایی ندارد و آنچه مورد محاسبه قرار می‌گیرد، ارزش بازار سهام است. برای محاسبه ارزش بازار سهام نمادهای مختلف باید از فرمول زیر استفاده کنیم:

تعداد سهام کل شرکت × قیمت پایانی سهم در روز معاملاتی = ارزش بازار

طبق فرمول بالا دو پارامتر (تعداد کل سهام شرکت) و (قیمت هر سهم)، در ارزش بازار آن تاثیر دارد. پس اگر قیمت سهمی بیشتر شود یا شرکت اقدام به انتشار سهام کند، ارزش بازار بیشتر خواهد شد. اما به این نکته توجه داشته باشید که اگر افزایش ارزش بازار سهم ناشی از (افزایش قیمت) باشد، امکان نوسان‌گیری وجود دارد و برای سرمایه‌گذاری بلندمدت در آن باید کمی تامل کرد. در طرف مقابل اگر فزایش ارزش بازار سهم ناشی از (انتشار سهام) باشد، حکایت از بزرگتر شدن و گستردگی کار آن شرکت دارد، پس احتمالا برای سرمایه‌گذاری بلندمدت انتخاب خوبی است.

در نهایت وقتی ارزش بازار سهام افزایش یابد، ارزش معاملات کل بازار بورس بیشتر می‌شود. به اصطلاح می‌گویند بازار مثبت است و بورس در شرایط خوبی به سر می‌برد.

صرف سهام چیست؟

شرکت‌ها برای توسعه، گسترش فعالیت و حفظ ارزش خود، نیاز به تامین مالی دارند. این تامین مالی می‌تواند به روش‌های مختلفی انجام شود. «تامین مالی از محل سود انباشته»، «تامین مالی از محل آورده نقدی و مطالبات حال شده سهامداران»، «تامین مالی از محل تجدید ارزیابی دارایی‌ها» و «تامین مالی به روش صرف سهام» روش‌هایی هستند که شرکت‌های بورسی از آن بهره می‌برند. انتخاب هر روش شرایط مخصوص به خود را دارد و شرکت برای با تطبیق شرایط و دریافت مجوز از سازمان بورس و اوراق بهادار می‌تواند اقدام به افزایش سرمایه کند. در ادامه قصد بررسی روش صرف سهام را داریم و به دو وموضوع «صرف سهام چیست» و «تامین مالی شرکت از طریق صرف سهام» می‌پردازیم.

صرف سهام چیست؟

برای اینکه بدانیم «صرف سهام چیست»، باید در ابتدا با دو مفهوم ارزش اسمی و ارزش بازار سهم آشنا شویم. ارزش هر برگ سهم عادی در زمان انتشار برابر 1000 ریال است که به آن «ارزش اسمی» می‌گوییم. حال این سهم بنا بر میزان عرضه و تقاضا با قیمت متفاوتی در بازار بورس معامله می‌شود و به آن «ارزش بازار» می‌گوییم.

در افزایش سرمایه به روش صرف سهام، شرکت زمان انتشار سهام جدید، به جای فروش با قیمت اسمی از ارزش بازار سهم استفاده می‌کند و در واقع فروش با قیمت بازاری انجام می‌شود. عرضه سهم به روش صرف سهام می‌تواند با «حفظ حق تقدم در بورس» یا «سلب حق تقدم» باشد

تامین مالی شرکت از طریق صرف سهام

حال باید ببینیم که تامین مالی شرکت از طریق صرف سهام چگونه انجام می‌شود؟ دقت کنید که در این روش، فروش سهم با ارزش بازار انجام شد و یک تفاوت قیمت بین ارزش اسمی و ارزش بازار وجود دارد. شرکت‌ها از این تفاوت قیمت برای تامین مالی استفاده می‌کنند. به عبارت دیگر از مابه‌التفاوت قیمت اسمی و قیمت بازاری سهام، تامین مالی شرکت صورت می‌گیرد.

پس از تامین مالی به روش صرف سهام، شرکت می‌تواند سه استراتژی زیر را به کار بگیرد:

• تخصیص سهام جدید به سهامداران قبلی
• تقسیم نقدی اضافه ارزش به سهامداران قبلی
• انتقال اضافه ارزش به اندوخته شرکت

بدیهی است که انتخاب استراتژی، به شرایط و اهداف شرکت و همچنین قوانین جاری بستگی دارد. اما به هر حال تامین مالی شرکت از طریق صرف سهام یکی از روش‌های محبوب و پر سود برای شرکت‌های بورسی است.

اهرم مالی چیست؟

یکی از عباراتی که در بازارهای مالی داخلی و بین‌المللی کاربرد دارد، اهرم مالی است. شما به عنوان یک سرمایه‌گذار باید بدانید که اهرم مالی چیست و چه کاربردی دارد. بنابراین در ادامه این بخش به بررسی «اهرم مالی چیست؟» و «اهرم مالی در بازار مشتقه» می‌پردازیم.

اهرم مالی چیست؟

در تعریف رسمی، اهرم مالی (Leverage) به معنی استفاده از ابزارهای مالی یا بدهی برای افزایش سود سرمایه‌گذاری است. اما برای درک بهتر مفهوم اهرم مالی، شرایط زیر را در نظر بگیرید:

بسیاری از اوقات سرمایه‌گذاران پس از یافتن فرصت مناسب سرمایه‌گذاری، با محدودیت در میزان دارایی روبرو می‌شوند. در این حالت فرد به وامی طولانی‌مدت نیاز ندارد، بلکه تنها به مبلغی (احتمالا قابل توجه) برای بالا بردن میزان سرمایه‌گذاری خود در دارایی خاص و برای مدتی محدود نیازمند است. این مبلغ را نمی‌توانیم وام در نظر بگیریم، چرا که به زودی و با کسب سود، توسط سرمایه‌گذار جبران می‌شود و در واقع ماهیتی متفاوت با وام دارد. در بازار سرمایه به این نوع تامین دارایی، اهرم مالی می‌گویند.

اهرم مالی در بازار مشتقه

در ایران استفاده از اهرم مالی در بازار مشتقه و برای قراردادهای اختیار معامله و آتی کالا رواج دارد. در بازار مشتقه ‌قراردادهای هر دارایی در ابتدا، اهرم ۱۰ دارند. البته این عدد با توجه به شرایط بازار و وجه تضمین می‌تواند تغییر کند. برای درک اهرم مالی در بازار مشتقه، مثال زیر را در نظر بگیرید:

• قیمت هر واحد (گرم) گواهی سپرده زعفران پوشال در بازار بورس در یک روز کاری برابر با ۸۰۰۰ تومان است.
• اگر سرمایه‌گذاری بخواهد در این بازار 1 کیلو زعفران بخرد، طبق فرمول زیر مبلغ لازم برابر 8 میلیون تومان خواهد بود:

8 میلیون تومان = 8 هزار تومان *  1000 گرم (یک کیلو)

• حال همین سرمایه‌گذاری را در بازار مشتقه و به کمک اهرم مالی بررسی می‌کنیم.
• قرارداد آتی زعفران ۱۰۰ گرم است و فرد برای تهیه 1 کیلو زعفران باید 10 قرارداد خریداری کند. پس یعنی باید حساب معاملاتی را هم 10 برابر شارژ کند. مثلا اگر وجه تضمین اولیه برای یک قرارداد آتی زعفران 200 هزار تومان باشد، طبق فرمول زیر فرد باید حساب معاملاتی را 2 میلیون تومان شارژ کند.

2 میلیون تومان = 10 (تعداد موقعیت‌های خرید)  *  200 هزار تومان (وجه تضمین اولیه برای یک قرارداد)

در نتیجه فرد برای خرید گواهی سپرده زعفران به اندازه یک کیلو در بازار بورس باید 8 میلیون تومان پرداخت می‌کرد. اما برای همین مقدار زعفران به کمک اهرم مالی در بازار مشتقه برابر 2 میلیون تومان شد. قطعا تامین 2 میلیون تومان وجه نقد برای سرمایه‌گذار آسانتر از تامین 8 میلیون تومان است.

نمودار شمعی چیست؟

برای تحلیل بازار بورس روش‌های مختلفی وجود دارد. برخی از این روش‌ها ساده‌تر و برخی مانند تحلیل بنیادی و تحلیل تکنیکال نیاز به آموزش‌های تخصصی دارند. در حالت کلی تحلیل بنیادی مورد توجه سهامداران بلندمدت است، اما تحلیل تکنیکال دامنه استفاده بسیار گسترده‌ای دارد و زیرمجموعه‌های زیادی را شامل می‌شود. در ادامه این بخش به یکی از این زیرمجموعه‌ها به نام کندال استیک می‌پردازیم و دو موضوع «نمودار شمعی چیست؟» و «اجزای نمودار شمعی» را بررسی می‌کنیم.

نمودار شمعی چیست؟

نمودار شمعی چیست؟ نمودار شمعی یا کندل استیک روشی برای نمایش تحرکات قیمتی در بازه زمانی خاص است. در واقع سرمایه‌گذار بعد از انتخاب یک دوره (مثلا یک هفته یا یک ماه)، حرکات سهم را در قالب یک نمودار مشاهده می‌کند. حرکات قیمتی سهم می‌توانند الگوهای متفاوتی را تشکیل دهند. هر کدام از این الگوها دارای نام، ویژگی و توضیحات مخصوص به خود هستند و با شناخت آنها می‌توان  آینده متفاوتی را برای سهم پیش‌بینی کرد.

نمودار شمعی پایه و اساس طراحی این الگوها است. به عبارت دیگر، نمودار شمعی از یک شمعدان (با بخش‌های مختلف مثل پایه، بدنه و...) تشکیل شده است. حال این شمعدان به هر شکلی که در نمودار ظاهر شود، مفهوم خاصی دارد و ما این اشکال را در قالب الگو شناسایی می‌کنیم.

اجزای نمودار شمعی

برای درک بهتر الگوهای کندل استیک، نگاهی داریم به اجزای نمودار شمعی:

حال اگر در نمودار، شمع بدون سایه بالا باشد، یعنی قدرت خریداران سهم کم است و ما را به عنوان یک الگو می‌شناسیم. اگر سایه پایین شمع کوتاه باشد، یعنی قدرت فروشندگان کم است و باز هم الگوی دیگری را تشکیل می‌دهد. در واقع اجزای نمودار شمعی طبق تصویر بالا ثابت است، اما با توجه به الگو می‌تواند در اندازه‌های متفاوت تشکیل شود، یا حتی بخشی از آن اصلا ظاهر نشود.

سخن آخر

در این مطلب چهار مورد از کاربردی‌ترین مباحث سرمایه‌گذاری یعنی «ارزش معاملات چیست؟»، «صرف سهام چیست؟»، «اهرم مالی چیست؟» و «نمودار شمعی چیست؟» بررسی شد. شناخت این موارد شما را در درک شرایط بازار بورس و نحوه کارکرد شرکت‌های بورسی یاری می‌کند. پیشنهاد می‌شود برای یادگیری تخصصی این مباحث و سرمایه‌گذاری حرفه‌ای، در دوره‌های آموزش بورس رایگان شرکت کنید.

بورس بازاری است گسترده که در هر سطحی از آشنایی با آن قرار داشته باشید هم باز چیزی برای فهمیدن و درک کردن بهتر این بازار و رخدادهای حاکم بر آن وجود دارد. در این مطلب قصد داریم شما را با چند اصطلاح مهم برای معامله گری در بورس که کاربران این بازار می‌توانند در استراتژی معاملاتی خود به کار بگیرند، آشنا کنیم. با ما همراه شوید.

خرید حقوقی نشانه چیست؟

خرید حقوقی نشانه چیست؟اولین مفهومی که به سراغ آن می‌‌رویم خرید حقوقی است. در بازار بورس هم افراد حقیقی و هم اشخاص حقوقی فعالیت دارند. اشخاص حقیقی افرادی هستند که با هدف کسب سود شخصی در کوتاه مدت، به معامله‌گری در این بازار می‌پردازند.

 اشخاص حقوقی نهادهایی مانند صندوق‌های سرمایه گذاری، شرکت‌های سبدگردان، هلدینگ‌ها و ... هستند که هدف آن‌ها از حضور در بازار سرمایه، علاوه بر کسب سود تاثیرگذاری بر اقتصاد و بازار است. آن‌ها به سرمایه گذاری در بورس نگاهی بلندمدت دارند و برخلاف افراد حقیقی به هیجانات حاکم بر بازار اهمیتی نمی‌دهند.

برخی افراد حقیقی حاضر در بازار سرمایه در استراتژی‌های معاملاتی خود از خرید حقوقی‌ها در این بازار پیروی می‌کنند و خرید حقوقی را نشانه و سیگنالی برای خرید و فروش سهام می‌دانند. در حالیکه باید به این نکته واقف بود که اهداف حقوقی‌ها از خرید و فروش سهام، با اهداف افراد حقیقی متفاوت است و گاهی اوقات الگو گرفتن از رفتار حقوقی‌ها می‌تواند زیان‌آور باشد.

خرید حقوقی در بازار سهام می‌تواند به علت‌های مختلفی چون کسب سود از طریق ایجاد نوسان به نفع سهامداران اصلی انجام شود. در مجموع کاربران بازار سرمایه باید روند خرید و فروش سهم مورد نظرشان توسط افراد حقیقی و حقوقی را پیگیری کنند و بر اساس رفتار بازیگران مختلف حاضر در این بازار، استراتژی معاملاتی خود در بورس را مشخص کنند.

میزان خرید و فروش حقوقی را می‌توان در تابلوی هر سهم در سایت tsetmc.com و یا قسمت دیده‌بان آگاه در سامانه معاملاتی آساتریدر مشاهده کرد. اگر هنوز آموزش سایت tsetmc، را ندیده اید کلیک کنید.

حد ضرر چیست؟

اشتباه کردن در تعیین استراتژی معاملاتی و خرید و فروش سهام در بازار سرمایه امری طبیعی است و تمام کاربران این بازار کمابیش کاهش قیمت سهام خریداری شده و ضرر و زیان را تجربه کرده‌اند. اما مسئله‌ای که در این میان اهمیت دارد، حد ضرر را چگونه تعیین کنیم.

اکثر معامله گران بازار سرمایه برای خود حد ضرر مشخصی را تعیین می‌کنند و با توجه به آن درباره زمان نگهداری و خروج از یک سهم تصمیم می‌گیرند. در واقع حد ضرر به معامله‌گران بازار سرمایه کمک می‌کند که اگر به سود موردنظرشان از یک معامله نرسیدند، از ضرر بیشتر جلوگیری کنند و از سهم مورد نظر در زمان مناسب خارج شوند.

دیدگاه سرمایه گذاران در مشخص کردن حد ضرر اهمیت بسیار زیادی دارد. برای نمونه حد ضرر برای سرمایه‌گذاری که ریسک پذیری پایینی دارد و با دید کوتاه مدت وارد بازار شده است با سرمایه‌گذاری که نگاه بلندمدت به سرمایه‌گذاری در بازار دارد و ریسک پذیرتر هم هست، کاملا فرق می‌کند.

صندوق زمین و ساختمان چیست؟

صندوق سرمایه گذاری زمین و ساختمان، نهاد مالی است که با مجوز سازمان بورس تاسیس شده است و منابع مالی جمع‌آوری شده از سرمایه‌گذاران خود را به انجام پروژه‌ه‌ای ساختمانی اختصاص می‌دهد.

در این صندوق‌ها، بعد از فروش واحدهای ساختمانی سود حاصل میان سرمایه‌گذاران پروژه تقسیم خواهد شد. بنابراین صندوق‌های زمین و ساختمان سود تضمین‌شده‌ای ندارند و سرمایه‌گذاران در سود و زیان پروژه شریک می‌شوند.

بزرگترین مزیت سرمایه گذاری در صندوق‌ زمین و ساختمان این است که با توجه به محبوبیت بازار مسکن و ساخت و ساز در میان سرمایه‌گذاران، این صندوق‌ها با سرمایه کم و اندک نیز افراد را قادر به سرمایه‌گذاری در پروژه‌های ساختمانی می‌کنند.

صندوق‌های زمین و مسکن از فروردین ماه  ۱۳۸۸ فعالیت خود را آغاز کرده‌اند و دارای ارکان، اساسنامه و امیدنامه مشخصی هستند. همه این صندوق ها به صورت جداگانه دارای امید نامه هستند که در آن ارکان صندوق، اهداف صندوق و واحدها و هزینه‌های سرمایه گذاری آن مشخص شده است.

برای سرمایه گذاری در صندوق زمین و ساختمان افراد باید حتما کد معاملاتی داشته باشند و در بازار بورس به خرید واحدهای این صندوق‌ها بپردازند. با خرید واحدهای صندوق زمین و ساختمان گواهی تحت عنوان گواهی سرمایه‌گذاری به افراد داده می‌شود و آن‌ها می‌توانند یک یا چند واحد این صندوق‌ها را خریداری کنند.

ارزش خالص دارایی (NAV) چیست؟

ارزش خالص دارایی (nav) چیست؟ برای موفقیت در بازار سرمایه و کسب سود بیشتر در این بازار، باید وضعیت سهم‌های مختلف را تحلیل کرد و با توجه به ارزش ذاتی آن‌ها به خرید و فروش سهام در بازار پرداخت. شرکت‌های سرمایه‌گذاری از مهم‌ترین فعالان بازار سرمایه محسوب می‌شوند که عمده دارایی آن‌ها را نیز سهام و دارایی‌های مالی تشکیل می‌دهد.

ارزش خالص دارایی یا (NAV) به سرمایه گذاران بازار بورس کمک می‌کند تا ارزش ذاتی دارایی شرکت‌ها و صندوق های سرمایه گذاری را برآورد کنند و از این طریق به مقایسه عملکرد آن‌ها در بازار سرمایه بپردازند.

برای محاسبه ارزش خالص دارایی شرکت‌های سرمایه گذاری، کافی است کل بدهی‌های شرکت را از کل دارایی‌های آن کم کنید. بنابراین از فرمول زیر برای محاسبه NAV استفاده می‌شود.

NAV= بدهی‌ها – ارزش کل دارایی‌ها

اما برای اینکه ارزش سهام شرکت‌های سرمایه‌گذاری را مشخص کنیم؛ باید ارزش خالص دارایی به ازای هر سهم یا NAVPS را مشخص کرد که برای محاسبه آن NAV بر تعداد واحد سهام شرکت تقسیم می‌شود.

صندوق‌های سرمایه‌گذاری از جمله محبوب‌ترین روش‌ها برای سرمایه گذاری غیرمستقیم در بورس به شمار می‌روند و با استفاده از مفهوم ارزش خالص دارایی (NAV) می‌توان عملکرد این صندوق‌ها را نیز با یکدیگر مقایسه کرد.

برای محاسبه ‌NAV این صندوق ها باید بدهی‌های صندوق را از کل دارایی‌های آن کم کرد و عدد به دست آمده را بر تعداد واحدهای صندوق تقسیم کنید. به این طریق ارزش خالص دارایی یا NAV می‌تواند به سرمایه‌گذاران بورس برای انتخاب صندوق مناسب برای سرمایه‌گذاری کمک کند.

سخن آخر

معامله‌گری در بورس نیازمند دانش بالا و اطلاعات کافی از این بازار و شرایط حاکم بر آن‌ است و علاقه‌مندان ورود به بازار سرمایه برای موفقیت در این بازار و کسب سود بیشتر باید تا جایی که می‌توانند با مفاهیم و اصطلاحات مهم و کاربردی بازارهای مالی آشنا شوند.

مفاهیمی که می‌توانند به آن‌ها برای انتخاب استراتژی معاملاتی مناسب و تحلیل بهتر بازار سرمایه و در نهایت انتخاب سهام مناسب و کسب سود بیشتر در این بازار کمک کنند. خرید حقوقی، حد ضرر، ارزش خالص دارایی (NAV) و صندوق زمین و مسکن سه مفهوم مهم بازار سرمایه بودند که در این مطلب با آن‌ها بیشتر آشنا شدیم و می‌توانند به معامله‌گران این بازار برای شناخت بیشتر بورس و تحلیل بهتر وضعیت سهم‌های مختلف در این بازار کمک کنند.

برای آن که در بازاری چون بورس موفق باشیم لازم است با برخی از اصطلاحات بورسی یا با چگونگی انجام برخی از معاملات آن آشنا باشیم. این که انواع معاملات در بازار بورس کدام است؟ خرید طلا در بورس چگونه است؟ بورس املاک چیست؟ تابلوخوانی در بورس یعنی چه؟ و.. گوشه‌ای از اطلاعاتی‌است که یک معامله‌گر باید آن‌ها را بداند. در این مقاله قصد داریم به بررسی موارد نام برده بپردازیم. با ما همراه باشید.

انواع معاملات در بازار بورس

در این بخش قرار است شما را با انواع معاملات بازار بورس آشنا کنیم. به طور کلی در بازار بورس و اوراق بهادار تهران تنها سه روش معامله وجود دارد. معاملات خرد، معاملات عمده، معاملات بلوکی. معاملات خرد، همان معاملات عادی در بازار بورس است که حجم کمی از سهام شرکت روزانه معامله می‌شود و در آن قیمت معاملات را عرضه و تقاضای روزانه مشخص می‌کند. اما معاملات عمده و بلوک، معاملاتی خاص هستند. در واقع

معاملات عمده، معاملاتی هستند که در آن حجم زیادی از سهام یک شرکت معامله می‌شود و قیمت آن با قیمت تابلوی سهام متفاوت است. دامنه نوسان قیمت مجاز برای نماد معاملاتی عمده در بازار بورس و فرابورس نیز همانند بازار عادی است اما بر طبق شرایط این دامنه می‌تواند تغییر می‌کند.

گفتنی است که نماد معاملاتی سهمی که قصد انجام معاملات عمده را دارد در بازار بورس، حداکثر قبل از یک ساعت پایانی جلسه معاملاتی باز می‌شود. اما همان نماد در بازار فرابورس،  حداکثر تا یک ساعت پس از شروع جلسه معاملاتی گشوده می‌شود.

یکی از انواع معاملات در بازار بورس معاملات بلوکی است که در آن محدودیت حجمی و محدودیت قیمتی وجود ندارد. در این معامله، سفارش خرید و فروش بخش بزرگی از سهام یک شرکت را ثبت می‌کنند. این معامله با هدف انتقال سهام یک شرکت به یک شخص حقوقی است ولی بدون تاثیر بزرگ بر قیمت جاری سهم انجام می‌شود.

در تکمیل موضوع انواع معاملات در بازار بورس باید گفت که هرکدام از بازارهای معاملات عمده و بلوکی شرایط خاص خود را دارند. مانند: ساعت معامله، دامنه نوسان، قیمت پایه، حداقل و حداکثر حجم و فرایند انجام معامله. در نتیجه افرادی که به انجام این نوع از معاملات تمایل دارند، باید به این موارد توجه کنند.

تابلوخوانی در بورس

تابلوخوانی چیست؟ گفتیم که یکی از اصطلاحات رایج بازار بورس که باید با آن آشنا شویم تابلوخوانی است. در تعریف، تابلوخوانی به مجموعه بررسی‌ها و مشاهدات مرتبط با یک سهم از قبیل بررسی سفارش‌های خرید و فروش، حجم سفارش‌ها، تعداد معاملات، رفتار بازیگردان سهم و … گفته می‌شود. تابلوخوانی روشی برای تشخیص میزان قدرت یک سهم است. به تعبیری دیگر تابلوخوانی در بورس یعنی بررسی هر نماد، میزان خرید و فروش، نوسان‌ قیمت، میزان عرضه و تقاضا سهامداران حقیقی و حقوقی و... که منجر به شناخت وضعیت کوتاه‌مدت و میان‌مدت سهم می‌شود.

خرید طلا در بورس

یک باور رایج اشتباه در جامعه ما این است که برای خرید طلا حتما باید به ‌صورت حضوری به صرافی‌ها یا طلافروش‌ها مراجعه کنیم و این کالا را خریداری کنیم که قطعا هم خرید و هم نگهداری طلا به این صورت ریسک‌های اجتناب‌ناپذیری را با خود دارد. درصورتی‌که روش دیگر خرید طلا در بورس است که با این کار ریسک‌های خرید و نگهداری طلا به حداقل می‌رسد. به سه روش زیر می‌توان در بورس طلا خرید:

۱-  گواهی سپرده سکه طلا ۲-  صندوق‌های کالایی با پشتوانه طلا ۳-  شمش طلا از بازار فیزیکی

گواهی سپرده سکه: اوراقی هستند که خریدار آن هم می‌تواند بعد از خرید، سکه خود را از خزانه بانک مورد نظر تحویل بگیرد و هم می‌تواند این اوراق را به‌ صورت سهام نگه دارد تا با افزایش قیمت آن نماد، گواهی سپرده سکه خود را به فروش برساند.

صندوق طلا: نوعی از صندوق‌های کالایی قابل معامله در بورس هستند که تنها روی گواهی سپرده طلا و اوراق مبتنی بر طلا سرمایه‌گذاری می‌کنند.

یکی دیگر از روش‌های خرید طلا در بورس می‌توان به خرید شمش طلا در بازار فیزیکی بورس کالا اشاره کرد. در بازار فیزیکی بورس کالا طلا را زیرمجموعه بازار صنعتی می‌دانند و شمش طلا را در بازار فیزیکی در تالار طلا مورد معامله قرار می‌دهند.

بورس املاک چیست؟

یکی از ویژگی‌های بازار بورس کالا، شفافیت در قیمت‌های آن است. این ویژگی به ویژه در پروژه‌های بزرگ می‌تواند راه‌گشا باشد. پیشنهاد بورس کالا برای کشف نرخ املاک نیز با توجه به شفافیت قیمت‌، بهترین تصمیمی بود که گرفته شد. ساز و کار بورس کالا و همچنین بورس املاک به این صورت است که عرضه‌کننده و خریدار در یک نظام شفاف عرضه و تقاضا به قیمتی منطقی می‌رسند. در بازار بورس املاک، شفافیت قیمت دو تاثیر مهم بر بازار املاک و مستغلات دارد: یکی این که سرمایه‌گذاری در املاک و مستغلات افزایش می‌یابد و دیگر این که شرایط مناسب و معقولی برای خریداران ایجاد می‌کند که در آن شرایط مناسب و شفاف بتوانند خرید کنند. همچنین بورس کالا قادر است ابزارهای مناسبی برای رشد این بازار، تامین سرمایه و جذب سرمایه‌گذار نیزارائه دهد. نکته دیگر این که با تشکیل این بورس شاید بتوان مشکلاتی مانند نبود پیمانکاران، نبود شرکت‌های بزرگ در این صنعت، سازهای شخصی و گران و بی‌کیفیت را با ویژگی‌هایی مانند کشف قیمت عادلانه برطرف کرد.

شاخص vix

شاخص VIX یک اندیکاتور برای نوسانات بازار است. این شاخص انتظارات معامله‌گران را در مورد شاخص برای سی روز آینده نشان می‌دهد. شاخصvix  بر اساس معاملات انجام شده بر روی اپشنهای شاخص S&P 500 برای سی روز اینده در بورس نهاده شده است. از 5 سال پیش خود شاخص VIX هم قابل معامله در بورس آپشن است. گفتنی است که این شاخص صرفا نشانگر ریسک و ترس نیست بلکه عوامل متعددی چون لیکوییدیتی و تعداد معاملات و تعداد معامله‌گران و... می‌تواند این شاخص را تحت تاثیر خود قرار دهد.

هر چه این شاخص بالاتر باشد ریسکپذیری کاهش پیدا می‌کند و هرچه نزول کند ریسک‌پذیری افزایش پیدا میکند. شاخص vix  به عنوان شاخصی از ریسک‌پذیری در بازار به کار می‌رود.

جمع بندی

در این مقاله با برخی از مباحث مهم در بازار بورس آشنا شدیم. از جمله: انواع معاملات در بازار بورس، تابلوخوانی در بورس، شاخص vix، خرید طلا در بورس، بورس املاک. این‌ها مواردی هستند که در بازار بورس و برای یک سرمایه‌گذاری موفق باید بدانید.